İspanya'nın Amerikan savaş uçaklarına üslerini kapatmasının yarattığı şok henüz dinmemişken bu kez sağ görüşlü bir isimden benzer bir hamle geldi. İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Roma'nın topraklarındaki askeri tesislerin İran'a yönelik saldırılarda kullanılmasına onay vermeyeceğini duyurdu.
ABD ve İsrail'in İran'a yönelik operasyonlarında Avrupa üslerinden destek almanın diplomatik açıdan ciddi bir engelle karşılaştığı görülüyor. Meloni, krizin askeri yöntemlerle değil diyalog kanallarıyla aşılması gerektiğini vurgulayarak hükümetinin son derece temkinli bir politika izlediğini kamuoyuyla paylaştı. İtalya'da konuşlu ABD ve NATO kuvvetlerine ait üslerin İran operasyonları için sıçrama tahtasına dönüştürülmesine kesinlikle izin verilmeyeceğini açıkladı.
Enerji ve güvenlik kaygısı Avrupa'yı duraksattı
Uzmanlar, Avrupa başkentlerinde peş peşe alınan bu "üs kapatma" kararlarının arkasında salt ideolojik bir tutumun değil, somut bir ekonomik hesabın yattığını değerlendiriyor. Doğal gaz fiyatları savaşın başlamasından bu yana yüzde 63'ün üzerinde fırlayan TTF endeksinde zirveye oturdu. Enerji piyasalarının bu yoğun baskısı, Avrupalı liderleri Washington'un savaş stratejisine tam destek vermek yerine diplomatik çözüm arayışını ön plana çıkarmaya itiyor.
Dahası İngiltere, Fransa ve Almanya da benzer hesaplar yapıyor. Londra, başlangıçta hukuki çekincelerini öne sürerek Diego Garcia üssünün kullanımına soğuk bakmıştı. İran'ın misilleme saldırılarını bölgeye yaydıktan ve Güney Kıbrıs'taki İngiliz üssünü hedef aldıktan sonra İngiltere tutumunu değiştirdi; üç ülke müşterek bir açıklamayla İran'ın füze kapasitesine yönelik operasyonları "gerekli ve orantılı" bulduklarını açıkladı.
İspanya'dan üsleri kapatma, Trump'tan ticaret tehdidi
İtalya'nın bu adımından önce İspanya Başbakanı Pedro Sánchez benzer bir kararla manşetlere taşınmıştı. Endülüs'teki Rota ve Morón de la Frontera üslerini ABD savaş uçaklarına kapatan Madrid, operasyon için kritik öneme sahip 11 yakıt ikmal uçağı dahil 15 Amerikan hava aracının üslerden ayrılmasına tanıklık etti. Uçakların büyük bölümü Almanya'daki Ramstein Hava Üssü'ne yönlendirildi.
ABD Başkanı Donald Trump, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile yaptığı Oval Ofis görüşmesinde İspanya'yı açıkça hedef alarak "İspanya berbat bir tutum sergiledi" dedi. Trump daha ileri giderek Hazine Bakanı Scott Bessent'a İspanya ile tüm ticari ilişkilerin kesilmesi talimatını verdiğini duyurdu. Sánchez ise bu tehdide geri adım atmadan yanıt vererek "Milyonların kaderiyle Rus ruleti oynayamazsınız" dedi.
Avrupa NATO'nun içinde mi bölünüyor?
Meloni'nin kararı ilginç bir tablo ortaya koyuyor; zira İtalya Başbakanı, Avrupa'nın merkez-sol liderlerinden farklı olarak sağ görüşlü ve Washington yanlısı kimliğiyle tanınıyor. Bu nedenle NATO içindeki çatlağın salt siyasi renge göre değil, öncelikle ulusal çıkarlara göre şekillendiği yorumları güçleniyor. İran'a yönelik savaşın Avrupa'nın enerji güvenliği ve ekonomisi üzerindeki olası yıkıcı etkileri, ittifak içindeki farklı seslerin giderek belirginleşmesine zemin hazırlıyor.
Yorumlar
Kalan Karakter: